కూర్పు వివరాలు | Composition Details
కూర్పు / Composition: మండూక శబ్దం | Manduka Sabdam
రాగం / Raga: రాగమాలిక | Ragamalika
తాళం / Tala: మిశ్ర చాపు | Misra Chapu
ప్రకృతి / Nature: శబ్దం | Sabdam
రచన / Composition by: మేలట్టూరు వేదాంతం కాశీనాథయ్య | Melattur Vedantam Kasinadhayya
నృత్యకల్పన / Choreography: డా. వెంపటి చినసత్యం గారు | Dr. Vempati Chinna Satyam
తెలుగు సాహిత్యం
పల్లవి
దిగిదిగిదిగి దిగిదిగిదిగిదిగి ॥4॥
తాం తద్ధీం
జతి
తధణంధిమి తహతఝంతరి
తద్ధణంధిమి తహతఝంతరి
ఝంత ఝగంతరి ఝగంత కుకుందరి ॥2॥
కుకుంద తకుందరి తరికు కిణ తరితాం
తెహితత్తతాం ॥2॥
తణ్ణనంతా తాఝగంతరి ॥2॥
పొన్నమల్లెలు పొగడ పువ్వులు ॥4॥
సన్నజాజుల సంపతీ
పొన్నమల్లెలు పొగడ పువ్వులు ॥2॥
సన్నజాజుల సంపతీ
తక్కిణ్ణం క్కిణ్ణం తకఝం తగణం
తకుందరి కిటతక ॥2॥
తక్కిణ్ణం క్కిణ్ణం తతరికిటతక ॥2॥
తక్కిణ్ణం క్కిణ్ణం క్కిణ్ణం
తద్ధి తకుదినత
ద్ధి తకుదినత
తకుధినత ధినత
తకధికు కిటతకతరికటతోం ॥3॥
పూలవాసన చాల కలిగిన
వనము లోపల దనరుచుండగ ॥2॥
దనరుచుండగ ॥4॥
తాకుతగణకు డేకు కిణనక ॥2॥
తటాకమున మండూక శబ్దము
కమల ॥2॥
డగడ డగడగ డగడ డగడగ
డగడ డగడగ డగం
నగణ నగనగ నగణ నగనగ
నగణ నగనగ నగం
ఝగఝ ఝగఝగ ఝగజ ఝగఝగ
ఝగఝగ ఝగఝగ ఝగం
డగ డగం
నగ నగం
ఝగ ఝగం
డగం
నగం
ఝగం
ధణ్ణత్తా తేయ్యా ధిమ్మిత్త
బాగుగా ఎంతో బాగుగా
ఎంతో బాగుగా
ఈలాగు ఘన మండూకములు ఘోషింపగా ॥2॥
జతి
ఝే తరికిట తాహంధిత్తా
ఝే ఝే ఝంతరి దిగిధిత్తా
ధిత్తకుదికు దృగుడు దృగుడు ధిత్తా
తద్ధి తగుకు ధిగుకు
తద్ధి తగుకు ధిగుకు
తత్తత్తోంగు తరికిటతకధీం ॥3॥
కరకర్రటకర్రడాకుకు
డాకు డేకుకు డేకు డింకుకు
సంచారి
గజేంద్రమోక్షం కథనం
ధీను తకిట తకుంత తరికిట ॥2॥
జానకీ కళ్యాణ భుజబల భీమ
జగదభిరామ శ్రీ రఘురామ
జయ రఘురామ వరకోదండ రామ సలామ్ ॥2॥
సలామ్ ధి ధి సలామ్ ॥2॥
తాకిటతక తా తా కిటతక
ఝే కిటతక ఝే ఝే కిటతక
తాకిటతక తరికిటతోం ॥3॥
ధిం ధింతక తద్దోదింద
ధింతకిట తద్దోదింద ॥2½॥
తధిగిణత ॥3॥
తెలుగు భావం
సువాసనలతో నిండిన అందమైన పూలవనంలో ఉన్న తటాకం వద్ద కప్పలు చేసే శబ్దాలను లయబద్ధమైన జతులతో ఈ శబ్దంలో చిత్రీకరించారు. ప్రకృతి సౌందర్యం, మండూకాల కదలికలు, వాటి అరుపులను నృత్యం మరియు లయ ద్వారా మనోహరంగా ప్రదర్శిస్తారు.
సంచారి భాగంలో గజేంద్రమోక్ష ఘట్టాన్ని అభినయిస్తూ, జానకీ వల్లభుడైన శ్రీరాముని పరాక్రమాన్ని మరియు మహిమను స్తుతిస్తారు.
English Lyrics
Pallavi
Digi digi digi digi digi digi digi digi ॥4॥
Taam taddheem
Jati
Tadhanandhimi tahata jhantari
Taddhanandhimi tahata jhantari
Jhanta jhagantari jhaganta kukundari ॥2॥
Kukunda takundari tariku kina taritaam
Tehitatta taam ॥2॥
Tannanantaa taa jhagantari ॥2॥
Ponna mallelu pogada puvvulu ॥4॥
Sanna jaajula sampatee
Ponna mallelu pogada puvvulu ॥2॥
Sanna jaajula sampatee
Takkinnam kkinnam takajham taganam
Takundari kitathaka ॥2॥
Takkinnam kkinnam tatarikita thaka ॥2॥
Takkinnam kkinnam kkinnam
Taddhi takudinata
Ddhi takudinata
Takudhinata dhinata
Takadhiku kitathaka tarikatathom ॥3॥
Poola vaasana chaala kaligina
Vanamu lopala danaruchundaga ॥2॥
Danaruchundaga ॥4॥
Taakutaganaku deku kinanaka ॥2॥
Tataakamuna Manduka Sabdam
Kamala ॥2॥
Dagada dagadaga dagada dagadaga
Dagada dagadaga dagam
Nagana naganaga nagana naganaga
Nagana naganaga nagam
Jhaghajha jhaghajhaga jhagaja jhaghajhaga
Jhaghajhaga jhaghajhaga jhagam
Daga dagam
Naga nagam
Jhaga jhagam
Dagam
Nagam
Jhagam
Dhannattaa teyyaa dhimmitta
Baagugaa entho baagugaa
Entho baagugaa
Eelaagu ghana mandukamulu ghoshimpagaa ॥2॥
Jati
Jhe tarikita taahandhittaa
Jhe jhe jhantari digidhittaa
Dhittakudiku drugudu drugudu dhittaa
Taddhi taguku dhiguku
Taddhi taguku dhiguku
Tattattongu tarikita takadheem ॥3॥
Karakarrata karradaakuku
Daaku dekuku deku dinkuku
Sanchari
Narration of Gajendra Moksham
Dheenu takita takunta tarikita ॥2॥
Janaki Kalyana bhujabala Bhima
Jagadabhirama Sri Raghurama
Jaya Raghurama vara Kodanda Rama salaam ॥2॥
Salaam dhi dhi salaam ॥2॥
Taakitathaka taa taa kitathaka
Jhe kitathaka jhe jhe kitathaka
Taakitathaka tarikitathom ॥3॥
Dhim dhintaka taddodinda
Dhimtakita taddodinda ॥2½॥
Tadhiginata ॥3॥
English Meaning
Manduka Sabdam portrays a beautiful, fragrant flower garden filled with jasmine and other blossoms. Near the pond, the rhythmic calls and lively movements of frogs are represented through expressive dance movements and rhythmic syllables.
The Sanchari section presents the story of Gajendra Moksham. It also praises Lord Rama, the beloved of Janaki, the delight of the universe and the mighty bearer of the Kodanda bow.